<< Powrót do oksydiapedii

Rozpuszczalnik

Rozpuszczalnik to ciecz posiadająca zdolność tworzenia roztworu w kontakcie z ciałem stałym, gazem lub inną cieczą. Związki te pod względem chemicznym charakteryzują się małą lepkością oraz stosunkowo niską temperaturą wrzenia. Dzięki takim właściwościom mogą łatwo penetrować rozpuszczaną substancję. Niska temperatura wrzenia daje możliwość odparowania czy oddestylowania.

Zastosowanie rozpuszczalników:

1)      Czyszczenie – polegające na rozpuszczaniu substancji przeznaczonych do usunięcia oraz mechanicznym usunięciu powstałego roztworu. Proces stosowany gdy nie ma możliwości mechanicznego usunięcia zabrudzenia.

2)      Rozcieńczanie – zmniejszanie stężenia substancji, zbyt agresywnej chemicznie.

3)      Ekstrakcja – proces wymywania wybranych związków chemicznych np. z osadów czy minerałów.

4)      Przeprowadzanie reakcji chemicznych – do tych procesów nadają się związki wykazujące chemiczną inertność. Polega to na niereagowaniu z substratami i produktami reakcji.

Podział rozpuszczalników

Zasadniczo rozpuszczalniki klasyfikuje się ze względu na:

1)      własności fizyczne

a)      niepolarne

b)      polarne

2)      własności chemiczne

a)      protonowe (protyczne)

b)      aprotonowe (aprotyczne)

3)      budowę chemiczną

a)      organiczne

b)      nieorganiczne

Hasła pokrewne: gęstość, roztwór, stężenie

Produkty




Pokrewne hasła

oksydiapedia

Roztwór

Mieszanina dwóch lub więcej związków chemicznych. Jeden z nich pozostaje rozpuszczalnikiem a pozostałe substancjami rozpuszczonymi. Mechanizm tworzenia Roztwory substancji  powstają na skutek oddziaływania międzycząsteczkowego. Jeśli przyciąganie cząsteczek jednej substancji nie jest większe od oddziaływania cząsteczek różnych substancji i możliwe jest przemieszczanie się pojedynczych cząsteczek, to dzięki ruchom termicznym cząsteczki będą dążyły do równomiernego rozprzestrzenienia się w dostępnej przestrzeni. Właściwość ta powoduje, że roztwory nie rozdzielają się samoistnie. Jednym ze sposobów rozdzielenia lub zmiany stężenia rozpuszczonych substancji jest zmiana stanu skupienia roztworu. Podział roztworów 1)      Ze względu na doskonałość roztwory dzieli się na właściwe i niewłaściwe. a)      Roztwory właściwe są całkowicie jednorodne tzn. że każda porcja zawiera taki sam skład ilościowy cząsteczek. b)      Roztwory niewłaściwe nie są całkowicie jednorodne tzn. że poszczególne porcje prezentują inny skład ilościowy cząsteczek. Są to np. trwałe emulsje, skrajnie rozproszone zawiesiny, zole i żele. 2)      Ze względu na rodzaj oddziaływań cząsteczek związku rozpuszczanego i rozpuszczalnika rozróżnia się roztwory homodynamiczne i heterodynamiczne. a)    homodynamiczne - między cząsteczkami występują oddziaływania jednego rodzaju, b)    heterodynamiczne - między cząsteczkami występują oddziaływania różnego rodzaju, np. w roztworze soli w wodzie występują oddziaływania między jonami pochodzącymi od wody i jonami pochodzącymi od rozpuszczonej soli oraz oddziaływania między parami jonów pochodzących od tego samego związku chemicznego. 3)      Ze względu na stan skupienia a)      gazowe – gazy ze względu na swoje właściwości mogą mieszać się ze sobą niezależnie od składu chemicznego każdego gazu z osobna. Wynika to z dużej odległości między poszczególnymi cząsteczkami oraz bardzo słabego oddziaływania międzycząsteczkowego. b)      ciekłe (ciecz w cieczy, ciało stałe w cieczy)  - w cieczach inaczej niż w przypadku gazów odległość między cząsteczkami jest znacznie mniejsza. Powoduje to, że ciecze mogą się ze sobą w ogóle nie mieszać (np. woda i olej) lub mieszać całkowicie bądź w pewnym zakresie. Mieszanina większej ilości cieczy może tworzyć złożone układy fazowe tworzące roztwory zarówno jednorodne jak i takie, w których poszczególne składniki nie mieszają się wcale. c)      stałe - powstawanie roztworów ciał stałych w cieczach jest wynikiem możliwości penetracji ciała stałego przez cząsteczki cieczy oraz powstające w trakcie tego procesu oddziaływania między nimi. 4)      Roztwory posiadają własność nasycania się, dlatego możemy wyróżnić: a)     Roztwory nienasycone – to takie roztwory, w których w określonej temperaturze i ciśnieniu da się jeszcze rozpuścić pewną ilość substancji rozpuszczanej, b)    Roztwory nasycone – to takie roztwory, w których w określonej temperaturze i ciśnieniu nie można rozpuścić więcej substancji rozpuszczanej. c)     Roztwory przesycone – to roztwory, których stężenie substancji rozpuszczanej w danej temperaturze i ciśnieniu jest większe od stężenia roztworu nasyconego. Roztwory te charakteryzuje duża niestabilność termodynamiczna. d)     Roztwory stałe – to ciała stałe, które mają wykazują jednorodność fazy krystalicznej  pod względem fizycznym, zawierające dwa lub więcej składników. Faza taka jest roztworem stałym jeżeli typ struktury krystalicznej nie ulega zmianie po dodaniu substancji rozpuszczanej a parametry sieci krystalicznej zmieniają się stopniowo wraz ze zmianą stężenia. Hasła pokrewne: gęstość, rozpuszczalnik, sedymentacja, stężenie
oksydiapedia

Stężenie

Stężenie jest miarą ilości pierwiastka, związku chemicznego lub jonu w: a)      danej objętości układu, b)      jednostce masy rozpuszczalnika lub roztworu, c)      jednym molu rozpuszczalnika lub mieszaniny. Wartość stężenia można przedstawić  dla ciał fazy stałej, ciekłej i gazowej. Stężenie procentowe jest to udział poszczególnych substancji w roztworze wyrażony w procentach. Pojęcie to oznacza zawartość substancji rozproszonej lub rozpuszczonej w odniesieniu do całości roztworu. Najczęściej wagowe stężenie procentowe wynika liczby gramów związku rozpuszczonego jaka jest obecna w 100 g roztworu. W przypadku roztworów wodnych często stężenie procentowe wyraża liczba gramów danego związku w 100 cm3 roztworu. Postępowanie takie jest uzasadnione przy założeniu, że gęstość roztworu jest w przybliżeniu równa gęstości wody tj. 100g/100cm3. W przypadku bardziej stężonych roztworów powyższe założenie staje się nieprawdziwe i należy uwzględniać różnice gęstości. Hasła pokrewne: gęstość, rozpuszczalnik, roztwór
Zobacz całość